Basınçlı Yıkama Makinesi Nedir, Nasıl Çalışır?

Basınçlı yıkama makinesi ne işe yarar?

Basınçlı yıkama makinesi, halk arasında tazyikli yıkama makinesi, tazyik makinesi ya da basınçlı su makinesi olarak da bilinir. Bahçe hortumundan farkı, suyu bir pompayla basınçlandırıp küçük bir nozul ağzından geçirmesidir. Dar ağızdan çıkan su hızlanır ve yüzeye çarptığında çamuru, tozu ve yapışmış kiri yerinden koparır. Böylece fırça ve kovayla uzun süren temizlik işleri kısalır; ulaşılması zor köşeler, alt takımlar ve geniş zeminler de aynı makineyle temizlenir.

Sanayi tipi basınçlı yıkama makineleri bu ilkeyi her gün ve uzun süre çalışacak bir yapıyla uygular. Bu makineler oto yıkama işletmelerinde araç yıkamada; atölye ve sanayide yağlı zemin, tezgâh ve iş makinelerinin temizliğinde; gıda üretiminde ekipman ve zeminlerde; tarım ve hayvancılıkta araç, ahır ve ekipman temizliğinde kullanılır. Filo işletmeleri ve belediyeler de araç ve ekipman temizliğinde aynı makinelerden yararlanır. Ev tipi makinelerden farklarını sanayi tipi yıkama makinesi yazımızda ayrıca ele aldık.

Ana parçalar: motor, pompa, regülatör, hortum ve tabanca

Bütün basınçlı yıkama makineleri aynı temel parçalardan oluşur. Bu parçaların boyutu ve yapısı, makinenin vereceği basıncı ve debiyi, ne kadar süre ve hangi koşullarda çalışabileceğini belirler. Rottest makinelerinde parçalar şöyledir:

• Motor: Pompayı çalıştırır. Rottest modellerinde elektrik motorunun gücü 4 ile 15 HP arasındadır ve motor sigorta korumalıdır. Şebeke elektriğine bağlanmayan sahra tipi modellerde 13 HP benzinli motor kullanılır.
• Yüksek basınç pompası: Suyu basınçlandıran ana parçadır. Rottest pompası seramik pistonludur ve motora direkt akupledir; 1,5 litre yağ haznesi ısınmayı ve aşınmayı azaltır.
• By-pass regülatörü: Basıncı ve debiyi ayarlamaya yarar; ayarlanan değerin üzerindeki suyu pompanın girişine geri yönlendirir. Ayrıca su basıncı normalin üzerine çıkarsa komuta regülatörü motora güç aktarımını keser.
• Yüksek basınç hortumu: Basınçlı suyu makineden tabancaya taşır. Rottest makineleri 12 m hortumla gelir; 15, 20, 30, 45 ve 100 m seçenekler de vardır.
• Tabanca, lans ve nozul: Operatör suyu tabancayla yönetir; lans suyu yüzeye yönlendirir, nozul ise hüzmenin biçimini belirler. Dar hüzme yapışmış kiri koparır, geniş hüzme büyük yüzeyi durular; döner nozul (rotojet) suyu dönen spiral bir hüzmeyle verir.
• Isıtma ünitesi: Yalnız sıcak soğuk modellerde bulunur. Mazot ısıtmalı modellerde brülör serpantini ısıtır; elektrik ısıtmalı modellerde su üç kademede ısıtılır.

Bu parçalar arasında yükün büyük bölümünü pompa taşır. Pompanın yapısını ve ömrünü etkileyen etkenleri yıkama makinesi pompası yazımızda anlattık.

Nasıl çalışır? Suyun makinedeki yolu

Makineyi çalıştırdığınızda su, kaynaktan yüzeye beş adımda ulaşır:

• Su girişi: Su, şebekeden ya da bir depodan makinenin girişine gelir. Kaynak, makinenin debisini sürekli karşılayacak kadar su vermelidir. Kumlu ya da çamurlu suda pompadan önce bir kum ve çamur filtresi kullanılır.
• Basınçlandırma: Motor pompayı çalıştırır; pompanın pistonları suyu yüksek basınçla pompanın çıkışına iter.
• Ayar ve koruma: By-pass regülatörü basıncı ve debiyi ayarlanan değerde tutar, fazla suyu pompanın girişine geri gönderir.
• Isıtma: Sıcak soğuk modellerde pompadan çıkan su ısıtma ünitesinden geçer. Isıtma kapalıyken makine, soğuk su makinesi gibi çalışır.
• Püskürtme: Su, yüksek basınç hortumundan ve tabancadan geçer, nozulun dar ağzında hızlanır ve yüzeye çarpar.

Tabancanın kullanımı tetik tipine göre değişir. Tetikli (P) Rottest modelleri Total Stop'ludur: tetiği bıraktığınızda pompa durur, tabancayı yeniden açtığınızda çalışır. Tetiksiz (C) modellerde tabancada tetik yoktur; su, makine kapatılana kadar akar. İki tipin hangi işte seçileceğini tetikli mi tetiksiz mi yazımızda karşılaştırdık.

Bar ve debi: makinenin gücünü anlatan iki değer

Bir basınçlı yıkama makinesinin gücü iki değerle ifade edilir. Basınç bar ile ölçülür; suyun yüzeye ne kadar sert çarptığını, yani yapışmış kiri koparma gücünü belirler. Debi ise makinenin saatte verdiği su miktarıdır (l/saat); gevşeyen kirin ne kadar hızlı taşınacağını ve yüzeyin ne kadar çabuk durulanacağını belirler.

İki değer birbirini tamamlar. Basıncı yüksek ama debisi düşük bir makine kiri koparır, ancak geniş yüzeyde işi uzatır. Debisi yüksek ama basıncı düşük bir makine ise yapışmış kirde yetersiz kalabilir. Rottest modellerinde basınç 150 ile 300 bar, debi 510 ile 1.800 l/saat arasındadır; Rottest kataloğunda 1.200 l/saat ve üstü yüksek debi sayılır. İki değerin birlikte nasıl okunacağını bar ve debi yazımızda örneklerle anlattık.

Makine tipleri: soğuk su, sıcak soğuk ve sahra tipi

Basınçlı yıkama makineleri suyun sıcaklığına ve enerji kaynağına göre üç gruba ayrılır:

• Soğuk su makineleri suyu ısıtmadan püskürtür. Toz, çamur ve toprakta yeterlidir, yakıt gerektirmez. Rottest soğuk su modelleri 180-300 bar basınç ve 510-1.800 l/saat debi aralığındadır.
• Sıcak soğuk makineler pompadan çıkan suyu ısıtır; yağ, gres ve yapışkan kirde temizliği kolaylaştırır. Rottest sıcak soğuk modellerinde ısıtma mazotla (30-140 °C) ya da elektrikle (30, 50 ya da 80 °C) yapılır.
• Sahra tipi makineler benzinli motorla çalışır ve şebeke elektriğine bağlanmaz. Rottest ST 200 BS, ST 210 BS ve ST 250 BS, elektriğin olmadığı tarla, şantiye ve açık sahalar içindir.

Elektrikli modeller ayrıca bağlantı tipine göre ikiye ayrılır: monofaze (M) modeller tek fazlı 230 V hatla, trifaze modeller 380 V hatla çalışır. Hangi su sıcaklığının işinize uyduğunu sıcak su mu, soğuk su mu yazımızda ayrıntılı olarak karşılaştırdık.

Rottest ST 2000 C, Rottest ST 200 CS ile aynı basınç, debi ve motor gücüne sahiptir: 200 bar, 900 l/saat ve 7,5 HP. Farkı, suyu 30-140 °C arasında ısıtan mazot ısıtmalı ünitesidir. İki modeli karşılaştırmak, ısıtma ünitesinin makineye kattığı farkı açıkça gösterir.

Güvenli kullanım için temel kurallar

Basınçlı su, yanlış kullanıldığında yaralanmaya ve maddi hasara yol açabilir. Makineyi ilk kez çalıştırmadan önce kullanım kılavuzunu okuyun ve şu kurallara uyun:

1. Jeti insana, hayvana, prize ve elektrik tesisatına tutmayın.
2. Çalışırken koruyucu gözlük ve eldiven kullanın.
3. Elektrik bağlantısının topraklı ve uygun sigortalı olduğundan emin olun.
4. Mazot ısıtmalı makineyi açık ya da iyi havalandırılan bir alanda çalıştırın; brülör yanma gazı çıkarır.
5. Donma riski olan havalarda makinede su bırakmayın; donan su pompaya ve hortuma zarar verebilir.
6. Bakım ve kontrolleri kullanım kılavuzunda belirtilen aralıklarla yapın.

Makinenin nasıl çalıştığını bildiğinizde doğru modeli seçmek de kolaylaşır. Seçimde dikkate alınacak ölçütleri basınçlı yıkama makinesi nasıl seçilir yazımızda topladık. İşinize uygun modeli birlikte belirlemek için teklif formunu doldurabilir ya da bizi arayabilirsiniz. Bütün Rottest modelleri 2 yıl üretici garantilidir.